robot - generacje

Badacze analizowali rozwój robotyki, oznaczając postęp w tej dziedzinie numerem generacji robota. To samo wcześniej zostało zrobione w związku z komputerami, więc wydało się czymś oczywistym, by procedurę tę wykonać także dla robotów Jednym z pierwszych inżynierów, który zrobił taką formalną analizę jest Japończyk, inżynier Eiji Nakano.

Pierwsza generacja

Według Nakano, roboty pierwszej generacji są bezrozumnymi mechanicznymi ramieniami, bez sztucznej inteligencji. Te maszyny mają kompetencje, by wykonywać precyzyjne czynności, powtarzalne przez długi okres czasu i przy dużej szybkości. Takie roboty nadal znajdują się w powszechnym przemysłowym użyciu i dzisiaj.

Generacja pierwsza robotów może pracować w grupach pierwotnych, takich jak w zautomatyzowanym zintegrowanym systemie produkcji, jeśli ich operacje są zsynchronizowane. Rozkazy dla tych maszyn muszą być stale doglądane przez ludzki personel, ponieważ, jeśli roboty wyszłyby poza ustawienia w linii, a pozwolono by im dalej pracować, to wskutek tego wyszłoby z linii montażowej szereg modułów z defektem.

Druga generacja

Druga generacja robotów ma pewien poziom sztucznej inteligencji. Taka maszyna jest wyposażona w sensory, które informują ją o zewnętrznym świecie. To mogą być dotykowe przełączniki nacisku, sensory bliskości, systemy wizji. Sterownik przetwarza dane od całej sensoryki i dostosowuje odpowiednio rozkaz dla robota. Te urządzenia weszły do powszechnego użycia około 1980 r.

Generacja druga robotów może wykonywać rozkazy bez potrzeby doglądania ich pracy przez ludzką część personelu. Oczywiście, okresowe sprawdzanie jest potrzebne, ponieważ maszyny mogą zawsze ulec rozregulowaniu - i bardziej kompleksowy system, może dłużej nie zadziałać.

Trzecia generacja

Roboty trzeciej generacji zostały tylko wspomniane przez Nakano, ale od opublikowania jego artykułu wiele rzeczy się zmieniło. Dwie główne tendencje rozwijają się w kierunku technologii "inteligentnego" robota. To są: robot autonomiczny i robot-owad. Oba z tych kierunków wydają się być obiecujące.

Robot autonomiczny może pracować sam z sobą. Zawiera on odpowiednie oprogramowanie by wykonywać prace w dużej mierze bez funkcji nadzorującej go czy to przez zewnętrzny komputer, czy też przez człowieka-nadzorcę. Dobrym przykładem robota trzeciej generacji jest robot osobisty, jak np. PaPeRo firmy NEC.

Są pewne rzeczy, które tylko autonomiczne roboty robią bardzo dobrze. W tych przypadkach, wiele bezrozumnych robotów, pracując pod kontrolą jednego komputera centralnego, mogłoby zostać użyte na zasadzie architektury agentowej (jeden pomaga innym). Tam, gdzie osobiste komputery są wciąż "głupie", "inteligencja zbiorowa" może stać się lekarstwem. Dostrzegają to ludzie tworzący roboty-owady.

Czwarta generacja

Nakano nie napisał o niczym powyżej trzeciej generacji robotów; jednakże, czwarta generacja choć jeszcze niewidoczna, ma poważne szanse na powstanie. Przykładem tego mogłyby być roboty, które rozmnażają i rozwijają się czy to częściowo, czy całkowicie "pod napięciem". Wizję taką już nawet nakreślił w swym głośnym artykule Bill Joy.

Piąta generacja robotów jest czymś, o czym nikt jeszcze nie marzył w ogóle - ale jeszcze nie zostało powiedziane ostatnie słowo.

Na podstawie: Robot Generations, w: The McGraw-Hill Illustrated Encyclopedia of Robotics & Artificial Intelligence, ed. S. Gibilisco, TAB Books, 1994.

 

Hasło:: Marek Kasperski.

 

w sieci

Nowości i aktualne projekty:

• RoboSapiens.
• Roob.pl - strony z robotami i o robotach.

Z kart historii:

• Robotics Megagiant - history timeline.
• The History of Computing - Timeline of Robotics.
• History of Robotics - Visual Journal.
• Computer History - Timeline.
• BBC News - History of Artificial Intelligence and Robots.
• History of Robotic.
• Encyclopedia Britannica - Robot.
• IEEE Robotics and Automation Society.
• Robots.net.
• NASA Robotics Group.
• Roboethics.

 

© Marek Kasperski / 2000-2009

Nowości z wyd. Helion